Sztuka czytania między słowami: korespondencja z Auschwitz na przykładzie listów Stanisława Buczyńskiego do Danuty Świeściak (1940-1944) - Król, Joanna (Biografistyka Pedagogiczna, 2025)
Celem artykułu jest opis i interpretacja listów Stanisława Buczyńskiego z niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz do jego narzeczonej Danuty Świeściak z lat 1940-1944 w perspektywie nowej teorii listu i pedagogiki epistolarnej. Przeprowadzone rozważania dowodzą, że listy Buczyńskiego w pełni wypełniają istotę epistolografii obozowej: zarówno pod względem ich strony zewnętrznej jak i zawartości tematycznej. Osią organizującą treść listów stała się silna warstwa emocjonalna jak i skoncentrowanie się na sprawach odbiorcy przy minimalizowaniu informacji o samym sobie, co wynikało z działań cenzury, intencji symbolicznego uczestnictwa w życiu bliskich jak i unikaniu obarczania odbiorcy negatywnymi informacjami. Przeanalizowana epistolografia nie wypełnia jednak definicji listu w jego klasycznym czy nowym ujęciu, gdyż brakowało możliwości pełnego wyrażenia siebie stąd proces autokreacji czy autoprezentacji można uznać jedynie za cząstkowy. Jednocześnie listy Buczyńskiego, jako autonomiczne teksty kultury, wchodzą w zakres poznania pedagogiki epistolarnej. Będąc przykładem literatury dokumentu osobistego i zarazem dokumentem traumy, mają walor historyczny, humanistyczny i utylitarny. Dokumentują losy więźniów obozów koncentracyjnych i ich rodzin, są świadectwem ludzkiego heroizmu, ale i stanowią dobitną przestrogę dla przyszłych pokoleń.