„Nieco bierna postawa rządów”, czyli parę uwag o amerykańskiej polityce wobec Zagłady Żydów w latach 1941–1944

Przemysław Różański

doi:10.56583/sz.2876

Data publikacji : 2025-12-31

Tom 15 (2025)

„Nieco bierna postawa rządów”, czyli parę uwag o amerykańskiej polityce wobec Zagłady Żydów w latach 1941–1944

dr hab. Przemysław Różański, prof. UG

https://orcid.org/0000-0001-6747-8170

DOI: https://doi.org/10.56583/sz.2876

Abstrakt

Artykuł rozpoczyna cytat z listu Louisa Segala, sekretarza generalnego Jewish National Workers’ Alliance do Stephena T. Early’ego, sekretarza prasowego prezydenta Stanów Zjednoczonych, z prośbą o wsparcie ze strony USA wobec prowadzonej przez nazistowskie Niemcy eksterminacji Żydów na okupowanych terytoriach ZSRR. Do pisma, datowanego na 3 listopada 1941 roku, Segal dołączył artykuł redakcyjny „Congress Weekly” — organu prasowego American Jewish Congress, w którym przytoczono konkretne przykłady masowych zbrodni popełnianych na Żydach przez nazistowskie Niemcy i Rumunię. Pismo Segala stanowi punkt wyjścia do opisu, wyjaśnienia przyczyn i oceny polityki USA wobec realizowanej przez nazistowskie Niemcy Zagłady Żydów na okupowanych terytoriach ZSRR, a zwłaszcza Polski. W artykule opisano także aktywność amerykańskich Żydów w obronie ich współwyznawców prześladowanych w Europie.

Słowa kluczowe:

Holokaust, USA-Holokaust, antysemityzm, II wojna światowa, Niemcy-Holokaust, Polska-Holokaust

Szczegóły

Bibliografia

Statystyki

Autorzy

Pobierz pliki

PDF

Zasady cytowania

Różański, P. (2025). „Nieco bierna postawa rządów”, czyli parę uwag o amerykańskiej polityce wobec Zagłady Żydów w latach 1941–1944. Studia Żydowskie. Almanach, 15, 153–176. https://doi.org/10.56583/sz.2876

Wskaźniki altmetryczne

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Aly G., Final Solution: Nazi Population Policy and the Murder of the European Jews, London 1999.

Angel D., In the Shadow of Auschwitz. The Polish Government-in-Exile and the Jews, 1939–1942, Chapel Hill – London 1987.

Arad Y., Belzec, Sobibor, Treblinka: The Operation Reinhard Death Camps, Bloomington–Indianapolis 1999.

Beard Ch., President Roosevelt and the Coming of the War, 1941. Appearances and Realities, New Brunswick 2011.

Benz W., The Holocaust: A German Historian Examines the Genocide, transl. J. Sydenham-Kwiet, London 2000.

Brecher F.B., Reluctant Ally. United States Foreign Policy Towards The Jews From Wilson To Roosevelt, New York – Westport – London 1991.

Breitman R., Kraut A.M., American Refugee Policy and European Jewry, 1933–1945, Bloomington–Indianapolis 1987. DOI: https://doi.org/10.2979/520.0

Breitman R., Lichtman A.J., FDR and the Jews, Cambridge–London 2013. DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctt2jbr34

Browning Ch.R., The Origins of the Final Solution. The evolution of Nazi Jewish Policy 1939–1942, Lincoln–Jerusalem 2005.

Browning Ch.R., The Path to Genocide: Essays on Launching the Final Solution, New York 2008.

Burleigh M., The Third Reich. A New History, London 2001.

Burrin P., Hitler and the Jews. The Genesis of the Holocaust, introd. S. Friedländer, London – New York – Sydney – Auckland 1997.

Datner S., 55 dni Wehrmachtu w Polsce (1 IX – 25 X 1939), Warszawa 1967.

FDR and the Holocaust, ed. V.W. Newton, New York 1996.

Dworski M., Ignacy Schwarzbart (1888–1961), w: Słownik biograficzny Polskiego Państwa na Uchodźstwie, t. 1: Członkowie I i II Rady Narodowej RP, red. J. Rabiński, M. Dworski, Lublin 2022, s. 281–288.

Friedländer S., Nazi Germany and the Jews, 1933–1945, London 2009.

Gerlach C., The Extermination of the European Jews, Cambridge 2016. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9781139034180

Gontarek A., Dyplomacja polska a pomoc udzielona Żydom na ziemiach polskich pod okupacją niemiecką w latach 1939–1945 — stan badań, w: Stan badań nad pomocą Żydom na ziemiach polskich pod okupacją niemiecką. Przegląd piśmiennictwa, red. T. Domański, A. Gontarek, Warszawa–Kielce 2022, s. 113–174.

Groth A.J., Accomplices. Churchill, Roosevelt, and the Holocaust, New York 2011.

Hilberg R., Zagłada Żydów europejskich, t. 1, tłum. J. Giebułtowski, Warszawa 2014.

Hurwitz A., Jews Without Power. American Jewry During the Holocaust, New Rochelle 2015.

Kershaw I., Hitler, The Germans, And The Final Solution, Jerusalem–London 2008.

Iranek-Osmecki K., Kto ratuje jedno życie… Polacy i Żydzi 1939–1945, Warszawa 2009.

Kissinger H., Dyplomacja, tłum. S. Głąbiński, G. Woźniak, I. Zych, Warszawa 2003.

Kiwerska J., Między izolacjonizmem a zaangażowaniem. Europa w polityce Stanów Zjednoczonych od Wilsona do Roosevelta, Poznań 1995.

Leff L., Buried by the Times. The Holocaust and America’s Most Important Newspaper, Cambridge 2006. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9781107050914

Lewicki Z., Historia cywilizacji amerykańskiej. Era konsolidacji 1861–1945, Warszawa 2012.

Libionka D., Zagłada Żydów w Generalnym Gubernatorstwie. Zarys problematyki, Lublin 2017.

Lipstadt D.E., Beyond Belief. The American Press and the Coming Holocaust, New York 1986.

Longerich P., The Nazi Persecution and Murder of the Jews, Oxford 2012.

Lukas R.C., The Forgotten Holocaust: The Poles under German Occupation, 1939–1945, New York 2012.

Madajczyk C., Polityka III Rzeszy w okupowanej Polsce, t. 1, Warszawa 2019.

Marczewska-Zagdańska H., Stany Zjednoczone a Europa Środkowo-Wschodnia w latach 1933–1941, Warszawa 2008.

Medoff R., The Jews should Keep Quiet. Franlikn D. Roosevelt, Rabbi Stephen S. Wise, and the Holocaust, Philadelphia 2019. DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctvkjb29j

Merlin S., Millions of Jews to Rescue. A Bergson’s Group Leader’s Account of the Campaign to Save Jews from the Holocaust, Washington 2011.

Michałek K., Amerykańskie stulecie. Historia Stanów Zjednoczonych Ameryki 1900–2001, Warszawa 2004.

Novick P., The Holocaust in American Life, Boston – New York 2000.

Rosen R.N., Saving the Jews. Franklin D. Roosevelt and the Holocaust, New York 2006.

Różański P., Zagłada Żydów w Polsce w dokumentach Departamentu Stanu USA w latach 1940–1943, „Dzieje Najnowsze”, 54 (2022), nr 2, s. 85–107. DOI: https://doi.org/10.12775/DN.2022.2.05

Rubinstein W.D., The Myth of Rescue. Why the Democracies Could not Save More Jews from the Nazis, London – New York 2000.

Trębacz M., Szmul Mordechaj Zygielbojm (1895–1943), w: Słownik biograficzny Polskiego Państwa na Uchodźstwie, t. 1: Członkowie I i II Rady Narodowej RP, red. J. Rabiński, M. Dworski, Lublin 2022, s. 359–367.

Wood E.T., Jankowski S.M., Karski. How One Man Tried to Stop the Holocaust, New York 1994.

Wyman S., The Abandonment of the Jews. America and the Holocaust, 1941–1945, New York – London 2007.

Żbikowski A., Karski, Warszawa 2014.